Drugskoning Nem gearresteerd 10/11/2011

“Traficante” Antônio Bonfim Lopes* a.k.a. Nem (35) werd gearresteerd en zal vandaag nog overgebracht worden naar het gevangeniscomplex van Bangu, nabij Rio de Janeiro. Nem werd gisterenavond ontdekt in de koffer van een auto nabij de Lagoa (Rio de Janeiro) door manschappen van het “Batalhão de Choque” van de militaire politie. In het voertuig zaten nog drie mannen die ook aangehouden werden. Een van hen stelde zichzelf voor als een bediende van het consulaat van de republiek Congo, de tweede zei dat hij de ere-consul was van dat land, de derde beweerde dat hij advokaat was.

Rocinha

José Mariano Beltrame, secretaris voor de veiligheid van de staat Rio, verklaarde dat arrestaties van grote drugsbazen fundamenteel zijn, net als de inbeslagname van wapens en drugs. Deze keer gaat het om Rocinha, de grootste favela van Rio de Janeiro (en zelfs van gans Zuid-Amerika). Het is de bedoeling dat er ook in die favela een eenheid komt van de vredespolitie (UPP – Unidade Polícia Pacificadora) maar Beltrame gaf nog geen uitsluitsel over de datum. De voorbereidingen lopen al enkele dagen. Het eerder genoemde Batalhão de Choque controleert de voornaamste ingangen van de favela. Beltrame maakte duidelijk dat de inname van Rocinha zonder geweld dient te verlopen, maar dat zij nooit zeker kunnen zijn van wat er omgaat in de hoofden van het drugstuig.

De auto waarmee Nem trachtte te vluchten werd eerst tegengehouden aan de uitgang van de favela. Een van de inzittenden weigerde de koffer te openen, beriep zich op zijn diplomatieke onschendbaarheid en zei dat hij enkel ondervraagd wilde worden in een federaal politiekantoor. De politie volgde het voertuig dat nadien stopte aan de Lagoa. Dezelfde inzittende probeerde toen de politie om te kopen en bood een som aan van R$ 20.000. Toen de politie daar niet op in ging verhoogde hij het aanbod tot 1 miljoen reais. Meer was niet nodig om te beseffen dat het menens was, en de inzittenden werden gedwongen om uit te stappen en de koffer te openen waarna de drugsbandiet werd ontdekt. Die besefte dat hij verloren had en gaf zich over.

Foto’s van de arrestatie: klik hier.

*Antônio Francisco Bonfim Lopes

De bandiet die bekend werd onder zijn bijnaam “Nem” is een drugshandelaar op grote schaal. Hij is de voornaamste verantwoordelijke voor de drugshandel in Rocinha en in andere favela´s die gecontroleerd worden door de misdaadfractie ADA (Amigos dos Amigos). Hij verwierf nationale en zelfs internationale bekendheid nadat een van zijn belangrijkste luitenanten het hotel Intercontinental (in São Conrado, nabij Rocinha)  bezette toen die op de vlucht was voor de politie, samen met een bende misdadigers. Nem vertoont alle karakteristieken van een klassieke gangsterbaas die zijn macht en rijkdom graag tentoon stelt. Na diverse oorlogen tussen verschillende bendes misdadigers wist hij de controle te verkrijgen over Rocinha en zijn inwoners. In januari van 2010 liet hij uitschijnen dat hij dood was, maar de politie kwam er achter dat het opgezet spel was. Op zijn hoofd stond een premie van R$ 5.000. Nem´s misdaadfractie factureerde ongeveer 10 miljoen reais per maand met de verkoop van drugs, van marihuana tot XTC en alles wat daar tussen ligt (uitgezonderd crack: hij besefte dat die gebruikers binnen de favela zouden gaan roven en stelen om aan hun drugs te komen, en dat wilde hij niet). Tegen hem lopen tientallen aanklachten, inclusief een twintigtal onderzoeken m.b.t. het witwassen van misdaadgeld.

Gewijzigde strategie

De regering van Rio de Janeiro veranderde van taktiek voor de inplanting van de 19de UPP in Rocinha. Voorheen werden invasies vooraf aangekondigd door gouverneur Sérgio Cabral, inclusief de datum. Hierdoor werd onnodig wapengekletter vermeden alsmede mogelijke onschuldige slachtoffers. Anderzijds konden ook vele bandieten ontsnappen uit de favela´s waar zo een eenheid van de vredespolitie werd geïnstalleerd sinds 2009. Secretaris voor de veiligheid van de staat Rio de Janeiro, José Mariano Beltrame, was niet akkoord met die werkwijze, maar moest zich neerleggen bij de besluiten van Cabral.

Na de inname van het Complexo do Alemão werd het duidelijk dat erg veel drugshandelaars vooraf gevlucht waren, sommigen zelfs in politievoertuigen. De staat zag in dat het anders moest en wijzigde van taktiek. Voor Rocinha werd er een rookgordijn opgetrokken. Geen enkele officiële instantie sprak over een inname. Vorige week lekte toch uit dat die bezetting zou plaatsvinden op 13 november maar dat werd ontkend noch bevestigd. Die strategie lukte: Nem en een aantal van zijn naaste medewerkers werden geklist. Enkele maanden geleden liet Beltrame al uitschijnen dat hij wist waar de bandiet zich schuil hield, zelfs wat er zich allemaal bevond in zijn woning. Er werd niet ingegrepen omdat men het leven van de omwonende favelabewoners niet in gevaar wou brengen.

Erger is dat de arrestaties pijnlijk duidelijk maakten dat de politie betrokken was in het smerige spel. Verscheidene politiemannen, zowel van de Polícia Militar als van de Polícia Civil, werden betrapt en gearresteerd omdat ze bescherming boden aan het drugstuig terwijl die probeerden te vluchten omwille van de geruchten dat Rocinha weldra zou ingenomen worden. Het bleek dat de misdadigers 2 miljoen reais hadden betaald aan de corrupte politiemannen om hen te beschermen. Nem werd gearresteerd maar is in levensgevaar omdat hij een wandelend archief is van al die corruptie. Met een maandelijkse omzet van 10 miljoen reais misdaadgeld mag het geen wonder zijn dat die corruptie bestaat. Het is net daarom ook dat eerdere politionele acties vaak op niets uitdraaiden: de criminelen werden immers op voorhand ingelicht.

De bezetting van Rocinha werd al veel langer gepland, dit in het licht van de koepel Rio + 20 (conferentie van de Verenigde Naties over duurzame ontwikkeling), volgend jaar in juni. De regering van Rio de Janeiro ziet hierin een uitstekende kans om de doorgang naar de Zona Sul vrij te maken, een plek die tot op vandaag gedomineerd wordt door de drugshandel. Die handel is voornamelijk geconcentreerd in de favela´s Rocinha en Vidigal. De bezetting van Rocinha is erg belangrijk omdat het anders niet lang zou duren vooraleer Nem een opvolger krijgt. De ligging van beide favela´s (erg dicht bij de ‘beau monde’ van Rio, de zona sul en Barra da Tijuca) garandeert hen immers een koopkrachtig VIP klienteel, de ware schuldigen van het vele leed dat veroorzaakt wordt door de drugshandel.