Wie bij het horen van het begrip “stenen tijdperk” Flintstone-achtige visioenen krijgt kan niet beschuldigd worden van een realistische interpretatie van een wereld die in die dagen bepaald primitief moet geweest zijn. Wie in Rio de Janeiro woont wordt vaak geconfronteerd met primitieve feiten die wel degelijk visioenen oproepen van het stenen tijdperk en niet van de Flintstones. De jongste gebeurtenissen wijzen niet op beterschap, integendeel.

Morro da Providência

De slachtpartij van drie jongeren uit de favela Morro da Providência zorgt nog steeds voor bitterheid bij hen die achterbleven. Stilaan komen de gruwelijke feiten ook naar boven. Een vrouw slaagde erin een vierde jongen te laten ontsnappen van een zekere dood. Ook hij maakte deel uit van het groepje dat door soldaten van het Braziliaanse leger brutaal aangepakt werd, zonder enige echte aanleiding. De vrouw getuigde incognito voor de camera van de televisie en zei dat ze de soldaten zeer duidelijk had horen zeggen dat de jongens naar de Morro da Mineira zouden gebracht worden. De dag nadien wist iedereen te vertellen op de Morro da Providência dat de jongens “verkocht” werden aan de rivaliserende bende van de Morro da Mineira voor 24.000 euro, ook al kan dat niet bewezen worden. Wat het lokale “Tribunal do Tráfico” precies deed met de jongeren is te goor om hier te beschrijven, maar als u weet dat een van hen een been werd afgehakt en ze alle drie brutale martelingen ondergingen alvorens het genadeschot te krijgen weet u genoeg. Hun lijken werden gedumpt op een vuilhoop in Duque de Caxias. We zijn nu 10 dagen verder en er werd nog niemand aangehouden van de martelaars. De tien soldaten en luitenant Vinicius de Moraes Andrade zitten wel opgesloten, maar het leger is nog steeds aanwezig in de favela. Van de luitenant zelf werd een pagina ontdekt bij de internetgemeenschap Orkut die niets aan de verbeelding overlaat en zo kan geclassificeerd worden onder extreem rechtse propaganda.

Cimento Social

Het leger is aanwezig in die favela om de werken van het project Cimento Social te beschermen tegen mogelijke sabotage van drugshandelaars. Dat werd mogelijk gemaakt omdat het project een idee is van senator Marcelo Crivella, een ex-legerofficier en een aanhanger van de beruchte evangelische kerk Igreja Universal waar hij ooit bisschop was. Door zijn goede relatie met president Lula kon hij de aanwezigheid van het leger bekomen. De werken worden uitgevoerd door een bedrijf van die kerk en er zijn nu al vermoedens dat er geknoeid wordt met overfacturatie en minderwaardige constructies. Het motief van Crivella is duidelijk: hij is kandidaat burgemeester van Rio de Janeiro bij de komende gemeenteraadsverkiezingen en heeft stemmen nodig. Vandaag echter bepaalde een rechter van het Justíça Eleitoral (gerechterlijke instantie die toeziet op de correcte toepassing van de kieswetten) dat de werken moeten stilgelegd worden. Het lokaal van de werken en de bouwkeet werden verzegeld. Als motivatie voor het besluit wordt gezegd dat de senator de werken als verkiezingspropaganda gebruikt, ten nadele van zijn tegenkandidaten. Het onderzoek werd opgestart na een anonieme melding van het bestaan van een pamflet met daarop de senator, poserend naast de werken. Ook op zijn persoonlijke website staat propaganda voor die werken die nog niet goedgekeurd werden door de senaat en dus nog geen wet zijn. Op zijn pagina van de website van de Braziliaanse senaat staat meer uitleg over de werken met een foto van de favela, voor en na de werken. Het leger zou over een document beschikken waarin te lezen staat dat raadgevers van de senator vooraf een akkoordje maakten met de drugsbazen in de favela om de werken in rust te laten verlopen. Crivella ontkent in alle toonaarden.

Senator Crivella, president Lula, Gouverneur Cabral

Tribunal do Tráfico

De rivaliteit tussen de verschillende misdadige fracties en het niet-ingrijpen van de autoriteiten heeft ervoor gezorgd dat de macht in de favela’s in handen is van drugsbazen of een privé militie, het een of het ander. Corrupte politiemannen dragen enkel bij tot deze wantoestanden. Dat soort machthebbers bepaald zijn eigen wetten en die zijn niet mals. Een dief in Saudi-Arabië loopt de kans dat zijn hand afgehakt wordt. Een dief in een favela van Rio de Janeiro heeft slechts één enkel vooruitzicht: een gruwelijke dood. Vorig jaar verdwenen er op die manier 4.633 mensen in de favela’s van Rio de Janeiro waar nooit nog een spoor van teruggevonden werd. En het houdt niet op.

Cidade de Deus, van de gelijknamige film

Cidade de Deus

Gisteren werd de 18-jarige Maicon Rodrigues Santiago op het nippertje gered door de politie die gewaarschuwd werd door inwoners van de favela Cidade de Deus (bekend van de gelijknamige film). De bewoners die naar de politie belden zeiden dat de jongeman gemarteld werd en nadien zou gedood worden. Motief: hij zou een handtas gestolen hebben van een inwoonster van de favela. De politie ontdekten hem met vastgebonden handen op zijn rug en met sporen van mishandeling waaronder brandwonden met sigarettenpeuken. Hij had ook een diepe wonde op het hoofd en een gescheurd oor. Het vastbinden gebeurde met repen van autobanden. De politie zag nog net de traficantes weghollen met kruiken benzine in de handen. Het is gebruikelijk dat een “veroordeelde” na de martelingen met benzine overgoten wordt om nadien levend verbrand te worden, iets wat hier bekend staat als “microondas” (microgolf). Brazilië is een land dat ernstig moet genomen worden op vele vlakken, maar zolang de overheid niets doet aan dergelijke barbaarse toestanden blijft dit een ernstige uitdaging, tenzij voor toeristen die ademhappend neerkijken op de pracht van deze stad vanop de Corcovado berg om nadien weer veilig terug te keren naar hun hotel waar liftjongens, kamermeisjes en een leger kelners buigend de indruk geven dat men in het aardse paradijs is beland. En na een ijskoude caipirinha kan het helemaal niet meer stuk.